Nhớ tháng năm yên bình – Tản văn Văn Lý

0
62

                         CÂY thùy dương Nữ hái

    Cứ mỗi tháng năm đến những ký ức thời thơ ấu lại ùa về. Tháng năm, trong mỗi con người quá nhiều những ký ức, đôi khi nó tràn về đến lẫn lộn như những thước phim chiếu vội. Có lúc rõ mồn một cái tuổi học trò. Một chút lãng mạn khi trao nhau chùm hoa mười giờ đang héo rủ, hoặc len lén ngữi cái mùi hương nước gội đầu của mấy bạn gái đang vui đùa ở đầu ngọn gió, rồi cố gắng phân biệt đâu là mùi thơm của cô bé mình thương… hoặc núp sau cây phượng để mà nhìn ngẫn ngơ một người… Nhưng đó chỉ là những dấu yêu chợt đến chợt đi của cái tuổi mà bây giờ bọn trẻ gọi là “teen”, của cái thời mài đủng quần trên ghế gỗ. Những ký ức ấy có lúc nó đưa ta đến một đêm trăng rực sáng, mê mãi ngắm nhìn những đóa hoa trăng trên mái tóc mấy cô gái dưới bóng tán sưa già; Có lúc nó chợt hiện ra trước mắt đồng quê mùa gieo hạt và có lúc nó tối sầm bởi một đêm không trăng sao chỉ có ánh sáng lập lòe của bầy đom đóm…

  Mỗi chiều về, ngồi ngửi cái mùi “quê hương”. Mùi vị ấy hăng nồng khó tả, nó được pha trộn từ các hương vị đậm chất quê nhà như mùi ẩm của nước, , mùi ngai ngái của cỏ của rơm rạ, mùi bùn non của đất, mùi gạo mới từ nồi cơm nhà ai vừa nấu chín… tạo thành một hương vị rất đặc trưng mà chỉ có những con người thật sự yêu quê mới nhận ra sự ngọt ngào trong cái hăng nồng, ngai ngái, chua chua ấy. Và mỗi chiều như thế nỗi nhớ da diết cái tuổi thơ của tháng năm yên bình bổng chốc lại ùa về trong ký ức làm cho lòng mình bồn chồn một chút, xúc cảm một chút thậm chí là vài giọt nước mắt cứ chực tràn ra khỏi mi. Nỗi nhớ da diết tháng năm khi mùa chim dọt dọt làm võng đong đưa, chim cu gáy kết bầy, tiếng mo nan lộp độp từ bụi tre sau nhà.

  …Qua cái tết Đoan Ngọ, gió nồm thổi về mỗi ngày một mạnh hơn. Mặt trời dần chui xuống phía sau dãy núi Trà Quân, những cuộn khói lam chiều bàng bạc trôi trên những mái nhà tranh đang mờ dần và biến mất vào đêm, xa kia tiếng chuông chùa Hòa Phước trong trẻo nhẹ ngân. Những đám mây mới hồi chiều còn lan rộng ra để che cái mặt trời nóng hổi giờ đây cũng đã tan mau nhường chổ cho ánh trăng tháng năm sáng tỏ.

 Đồng khoai xiêm mới vừa khép tán là nơi lý tưởng cho bọn trẻ  quê. Không biết tại sao? Chỉ biết là thiên nhiên đã ban tặng cho lủ trẻ  quê rất nhiều những món quà mà ai đó đã một thời trải qua đều khó lòng quên lãng. Sau những trò chơi dân gian đầy hấp dẫn trên cánh đồng chuẩn bị đón mùa gieo hạt là lúc mà bọn trẻ kéo nhau đến cánh đồng khoai xiêm hút mật, không phải hút mật hoa mà là hút những giọt mật từ các cành lá khoai, những giọt mật bám vào cành long lanh như những chuổi hạt trong ánh trăng huyền ảo, mùi thơm tỏa ra trong đêm càng hấp dẫn nhiều hơn, le cái lưỡi dài ra rồi kéo dọc theo cành lá khoai là thu được ngay một khoảng mật khoai tương đối, ôi sao mà cái vị ngọt không có ngôn từ để tả. Chỉ biết là ai đã một lần ăn mật khoai xiêm đều mãi nhớ suốt cuộc đời. Tất cả bọn trẻ lúc này lấm lem bụi đất, thậm chí cả cái mồm cũng đen nhẻm bởi cái dẻo của mật khoai dính vào bên mép…chúng nó kháo nhau: “ Cứ ăn mật đi về nhà tắm là sạch từ trong ra ngoài”

 Bấy giờ, những cánh đồng đã cày ải phơi khô, trận mưa giông lúc chiều làm cho lủ nhái chui ra khỏi mãng đất cày gọi nhau inh ỏi. Khi đêm đến không còn nhìn rõ mặt người cũng là lúc anh Tám, chị Tư đốt cây đuốt bó lại bằng cây sặt khô lấy từ hố Hường, hố Ổi hồi năm ngoái cất trên giàn bếp vừa lấy ra. Bây giờ đó đây trên cánh đồng là những ngọn lửa bập bùng của những ngọn đuốc cùng tiếng hò nhau bắt nhái. Lủ trẻ đã bỏ cái chuổi mật ngọt trên đồng khoai xiêm để chạy theo anh chị cùng săn nhái. Những chú nhái to chừng hai ngón tay người lớn khép lại được chúng gọi là nhái anh, nhỏ hơn một tí thì gọi là nhái em. Thi thoảng một chùm lửa tung ra từ tàn của cây đuốc tựa hồ như chùm pháo bông tầm thấp giữa bầu trời đêm. Thiên nhiên đã ban tặng cho con người những món ngon từ đồng quê. Nhái khi đem về được làm nhiều món, nào là ram nhái, nướng nhái mà đặt biệt là món nhái nấu canh với quả thơm thì không còn gì ngon hơn, có người bảo: “ đây là canh tiến vua”, một chút béo ngậy của dầu phộng, một chút thơm lừng của thịt nhái, một chút chua chua của quả thơm, tất cả quyện vào nhau tạo nên cái vị ngọt lịm nơi đầu lưỡi. Đừng vội nuốt, cứ ngậm mà nghe cái cảm giác tuyệt vời của món ngon đồng nội. “ …Tháng năm này anh ghé quê em, ngậm mà nghe món canh thơm thịt nhái…”.

 Và rồi cũng đã đến ngày gieo hạt. Khi sao rua về đêm lên chừng nữa buổi là lúc cả làng đem giống lúa ra khỏi chum. Khi nghe con chim chìa vôi hót lên tiếng “chích chòe”, con chim chèo bẻo hót vang “chèo bẻo choẹt” gọi cuối canh tư là lúc lùa bò ra đồng xuống giống vụ mùa. Tiếng bò mẹ gọi con, tiếng ví thá của bác thợ cày, trong làng tiếng gà gáy sang canh… tạo nên bản hợp ca đồng quê êm đềm yên ả. Nhà nhà ven cánh đồng cũng đã lên đèn, ánh sáng le lói của ngọn đèn dầu chui qua kẻ liếp cứ lúc tỏ lúc mờ, cảnh vật trong đêm tựa như bức tranh đồng quê huyền ảo.    Sau hai giờ cày xới thì đã hết canh năm, tận cuối chân trời ánh bình minh cũng dần ló dạng. Ngọn gió ban mai nhè nhẹ mang theo mùi thơm của bếp nhà ai gần đó, Những cuộn khói bếp  uốn mình trên mái tranh, mái lá để rồi cùng những đám sương mai tan dần vào không gian khi mặt trời ló dạng cũng là lúc mấy bác thợ cày thong dong trở về ăn bữa cơm mai. “ …Sớm mai quê em thật là yêu lắm, ngắm hừng đông phía chân trời vừa ló dạng, lặng yên mà nghe tiếng mẹ hát ru hời…”

  Nhưng bây giờ cuộc sống không còn là sự giản đơn như cái tháng năm của tuổi thơ tôi ngày ấy. Những vất vả và lo toan kéo con người ta vào vòng xoáy của cuộc mưu sinh, làm cho chúng ta quên đi những hình ảnh quê nhà: Rặng tre, cây đa, bến nước… Dẫu biết là ký ức chỉ là ký ức mà thôi, còn làng quê bây giờ đang thay da đổi thịt, cuộc sống đang vươn lên từng ngày. Mãnh đất Gò Da xưa bây giờ những ngôi nhà tầng mọc lên san sát, xóm Trảng Chổi không còn bóng dáng của mái nhà tranh thuở nào. Đêm về không còn những âm thanh của thiêng nhiên êm ả mà thay vào đó là tiếng nhạc xập xình, tiếng máy xe gầm rú của những người nát rượu. Chiều về còn đâu: “ Chiều quê em đẹp lắm cơ, chiều quê là một bài thơ êm đềm, đẹp làm sao gió chiều lên, mây trôi bàn bạc màn đêm xuống dần…” Vẫn biết, cuộc sống là cần cầu mong những gì tốt đẹp và sung túc, Những món ngon nhà quê chẳng còn… Nhưng không hiểu sao trong tâm khảm của tôi vẫn thèm khát cái cảm giác tháng năm yên bình của thời thơ ấu, không bon chen, không tranh giành, không đua đòi…Cái cảm giác tháng năm của tuổi thơ yên bình cứ hiện về sao mà ngọt ngào sâu lắng đến vậy. Mong sao trong một dịp tình cờ nào đó bạn lại ngửi được cái mùi của quê hương  thì kí ức tuổi thơ lại ùa về, giúp cho bạn sẽ đồng cảm cùng tôi nhận ra rằng ở đâu đó trong khoảng sâu của tâm hồn mỗi một con người vẫn còn dành một chút gì đó cho quê hương, cho tháng năm yên bình khôn tả. 

 Văn Lý

Có liên quan

0 BÌNH LUẬN